Lòng biết ơn là một món quà vô giá

Có lẽ con người hôm nay hơn bao giờ hết cần làm sống lại nghệ thuật biết ơn - biết ơn Thiên Chúa, biết ơn người khác và biết ơn chính mình.

Thế giới hôm nay được bao phủ bởi vô vàn phương tiện vật chất, con người chạy theo hiệu năng và tốc độ, đến mức dễ quên đi những giá trị tinh thần cốt lõi như lòng biết ơn, sự kính trọng và thái độ khiêm nhường. Giữa dòng đời hối hả, lời “cảm ơn” đơn sơ nhiều khi bị bỏ quên, và người ta hiếm khi dừng lại để nhận ra bao ân lành mình đã lãnh nhận. Thế nhưng, chính lòng biết ơn - chứ không phải của cải hay quyền lực - mới là món quà vô giá, vì nó mở ra con đường dẫn tới bình an, hạnh phúc và sự hiệp thông sâu xa với Thiên Chúa và với tha nhân.

Có thể nói lòng biết ơn là ngôn ngữ của tình yêu và là cách diễn tả đẹp nhất của một tâm hồn biết mình được yêu. Lòng biết ơn khởi đi từ việc ta nhận ra rằng mình không tự mình mà có: từng hơi thở, từng nụ cười, từng ánh sáng bình minh đều là quà tặng từ bàn tay Thiên Chúa. Thánh Phaolô nhắc nhở: “Anh em hãy tạ ơn trong mọi hoàn cảnh, vì đó là điều Thiên Chúa muốn nơi anh em trong Đức Kitô Giêsu” (1 Tx 5,18). Vì thế, biết ơn không chỉ dành cho những lúc thuận lợi; ngay giữa thử thách, lòng biết ơn vẫn cần được biểu lộ, bởi cả những nỗi đau cũng có thể trở thành hồng ân giúp ta trưởng thành trong đức tin và tình yêu.

Hiến chế Mục vụ Gaudium et Spes mở ra trong ta một thái độ sẵn sàng đón nhận mọi điều Thiên Chúa gửi đến: “Vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo âu của con người thời nay cũng là vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo âu của các môn đệ Đức Kitô” (Gaudium et Spes, 1). Khi biết ơn, ta bước ra khỏi sự khép kín của bản thân để chia sẻ niềm vui và gánh lấy nỗi buồn của người khác. Lòng biết ơn giúp ta nhận ra sự hiện diện của Thiên Chúa trong mọi người và mọi biến cố; nó biến thế giới này thành một bàn tiệc Thánh Thể, nơi ta được mời gọi sống tâm tình tạ ơn không ngừng.

Đức Thánh Cha Phanxicô, trong Evangelii Gaudium, nhắc chúng ta rằng một tâm hồn biết tạ ơn sẽ rộng mở trước niềm vui của Tin Mừng (x. Evangelii Gaudium, 1). Lòng biết ơn chính là con đường dẫn ta đến niềm vui đích thực, bởi người biết tạ ơn không còn sống trong đòi hỏi hay than trách, nhưng trong niềm xác tín rằng “mọi sự đều là ân ban”. Khi nhìn đời bằng ánh mắt biết ơn, ta không còn chăm chăm vào những điều thiếu thốn, nhưng nhận ra ân sủng đang tuôn đổ khắp nơi: trong một người bạn trung tín, trong cơn mưa bất ngờ, trong lời tha thứ chân thành, hay chỉ đơn giản là trong sự sống dịu dàng đang tuôn chảy trong từng khoảnh khắc đời ta.

Lòng biết ơn mở ra con đường hiệp thông sâu xa. Trong Fratelli Tutti, Đức Thánh Cha khẳng định: Không ai được cứu rỗi một mình; chúng ta được cứu trong tư cách là một dân tộc (x. Fratelli Tutti, số 32). Nhờ biết ơn, ta nhận ra mình sống nhờ nhau, lớn lên nhờ nhau và được cứu độ cùng nhau; ta nhìn tha nhân không bằng tiêu chuẩn thành tích hay lợi ích, nhưng như những hồng ân Thiên Chúa gửi đến. Một lời cảm ơn chân thành có thể chữa lành hiểu lầm, nối lại tình thân và sưởi ấm những tâm hồn tưởng như đã nguội lạnh. Cũng chính vì thế, Thánh Thể - Eucharistia, nghĩa là “Tạ ơn” — trở thành trung tâm đời sống Kitô hữu và là trường học của tâm tình tri ân: nơi bàn tiệc ấy, Đức Kitô hiến dâng chính mình, dạy ta rằng biết ơn không chỉ là lời nói, nhưng là lối sống của dâng hiến và phục vụ, biến từng ngày thành lời chúc tụng. Như Gaudete et Exsultate nói rằng: Người thánh thiện là người biết sống với lòng tri ân sâu xa (x. Gaudete et Exsultate, 125), thật vậy, thánh thiện không phải là một lý tưởng xa vời, nhưng là khả năng nhận ra ân sủng từng ngày và quảng đại đáp lại bằng chính đời sống của mình.

Có lẽ con người hôm nay hơn bao giờ hết cần làm sống lại nghệ thuật biết ơn - biết ơn Thiên Chúa, biết ơn người khác và biết ơn chính mình. Chính lòng biết ơn trở thành món quà vô giá, vì ai sống biết ơn thì không bao giờ nghèo: họ giàu có trong bình an, trong niềm tin rằng không biến cố nào là vô nghĩa khi được đón nhận trong tình yêu. Lòng biết ơn dạy ta khiêm tốn trước Thiên Chúa, hiền hòa với tha nhân và biến cuộc đời thành một bài ca tạ ơn, nơi cả những nỗi vui lẫn nỗi buồn đều hòa chung trong một bản giao hưởng của ân sủng. Lạy Chúa, xin ban cho chúng con một trái tim biết tạ ơn trong mọi hoàn cảnh, để dù vui hay buồn, được hay mất, chúng con vẫn nhận ra bàn tay yêu thương của Ngài đang âm thầm dẫn dắt chúng con. Xin cho chúng con sống cuộc đời này như một lời “cảm ơn” không ngừng dâng lên Chúa mỗi ngày vì tất cả là hồng ân. Amen.

M. Matta Kim Quyên (Khấn tạm), FMI